Pracownik ma wynagrodzenie w wysokości 5 000 zł brutto. W miesiącu wystąpiły potrącenia: składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika (13,71% podstawy wymiaru), składka zdrowotna (9% podstawy), zaliczka na podatek dochodowy (300 zł) oraz dobrowolne potrącenie na rzecz związku zawodowego (50 zł). Które z tych potrąceń są dokonywane w pierwszej kolejności?
- a) składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz zaliczka na podatek dochodowy poprawna
- b) dobrowolne potrącenie na rzecz związku zawodowego
- c) potrącenia w kolejności: składki na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, zaliczka podatkowa, a następnie potrącenia dobrowolne
- d) zaliczka na podatek dochodowy przed składkami na ubezpieczenia społeczne
Bilansjusz wyjaśnia: Dlaczego tak: Zgodnie z art. 87 § 1 Kodeksu pracy, potrąceń z wynagrodzenia dokonuje się po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne, zaliczki na podatek dochodowy oraz wpłat do PPK. Składki na ubezpieczenia zdrowotne są również odliczane przed potrąceniami, choć nie są wymienione wprost w tym przepisie, ale wynikają z odrębnych przepisów. Zatem w pierwszej kolejności dokonuje się odliczeń obowiązkowych (składki społeczne, zdrowotne, zaliczka podatkowa), a dopiero potem potrąceń. Odpowiedź wskazująca, że potrącenia dobrowolne są dokonywane w pierwszej kolejności, jest błędna, podobnie jak kolejność z zaliczką podatkową przed składkami.
Podstawa prawna: Kodeks pracy (Dz.U. 2025 poz. 277), art. 87 § 1
Pułapka: Częstym błędem jest mylenie kolejności potrąceń: niektórzy uważają, że potrącenia dobrowolne mogą być dokonywane przed obowiązkowymi, podczas gdy obowiązkowe odliczenia mają pierwszeństwo.