Przejdź do treści
Bilansjusz.pl
Zaloguj się Załóż konto

Rachunkowość zarządcza i budżetowanie

Rachunek kosztów zmiennych i pełnych, marża pokrycia, próg rentowności ilościowy i wartościowy, margines bezpieczeństwa. Dźwignia operacyjna. Rachunek kosztów działań ABC. Budżetowanie operacyjne i elastyczne, analiza odchyleń. Decyzje krótkookresowe: przyjąć czy odrzucić zamówienie, wytworzyć czy kupić, wąskie gardło.

Blok IV programu: Koszty, zarządzanie i finanse. W tej dziedzinie mamy 71 pytań. Materiał służy ścieżkom: SKwP, biegły rewident.

W budżecie elastycznym koszty stałe w budżecie na rzeczywistą wielkość produkcji:

  1. a) rosną proporcjonalnie do wzrostu produkcji
  2. b) maleją wraz ze wzrostem produkcji
  3. c) pozostają na poziomie budżetowanym, niezależnie od wielkości produkcji poprawna
  4. d) są korygowane o wskaźnik inflacji
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Koszty stałe z definicji nie zmieniają się wraz ze zmianą wielkości produkcji w danym przedziale zdolności produkcyjnych. W budżecie elastycznym pozostają one na poziomie zaplanowanym, podczas gdy koszty zmienne są korygowane do rzeczywistej wielkości. Pozostałe odpowiedzi sugerują zmienność kosztów stałych, co jest nieprawidłowe.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - budżetowanie elastyczne

Pułapka: Częstym błędem jest traktowanie kosztów stałych jako zmiennych i korygowanie ich o wielkość produkcji.

W budżecie elastycznym koszty stałe w porównaniu z budżetem statycznym, przy zmianie wielkości produkcji, powinny:

  1. a) wzrosnąć proporcjonalnie do wzrostu produkcji
  2. b) zmaleć proporcjonalnie do spadku produkcji
  3. c) pozostać na tym samym poziomie poprawna
  4. d) ulec zmianie zgodnie z poziomem aktywności
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Budżet elastyczny zakłada, że koszty stałe pozostają niezmienne w danym przedziale aktywności, niezależnie od zmian wielkości produkcji. Zmieniają się tylko koszty zmienne. Pozostałe odpowiedzi sugerują, że koszty stałe podlegają zmianom, co jest niezgodne z ich naturą.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - budżetowanie elastyczne

Pułapka: Zdający często utożsamiają koszty stałe z kosztami zmiennymi i oczekują ich proporcjonalnej zmiany.

W budżecie elastycznym koszty zmienne są korygowane proporcjonalnie do rzeczywistego poziomu aktywności. Jeżeli budżetowany koszt zmienny na jednostkę wynosi 5 zł, a rzeczywista wielkość produkcji wyniosła 12 000 sztuk zamiast planowanych 10 000 sztuk, to budżetowany koszt zmienny ogółem po korekcie wyniesie:

  1. a) 50 000 zł
  2. b) 60 000 zł poprawna
  3. c) 55 000 zł
  4. d) 65 000 zł
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Budżet elastyczny przelicza koszty zmienne na rzeczywistą wielkość aktywności: 12 000 sztuk * 5 zł/szt. = 60 000 zł. Pozostałe wartości wynikają z użycia planowanej wielkości (50 000 zł) lub błędnych przeliczeń.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - budżetowanie elastyczne

Pułapka: Częstym błędem jest użycie planowanej wielkości produkcji zamiast rzeczywistej, co prowadzi do nieprawidłowego budżetu elastycznego.

W budżecie elastycznym, przy założeniu, że koszty zmienne są wprost proporcjonalne do wielkości produkcji, a koszty stałe są niezmienne w danym przedziale, budżet na rzeczywistą wielkość produkcji 120% planowanej będzie wykazywał koszty:

  1. a) zmienne wyższe o 20% i stałe na poziomie planowanym poprawna
  2. b) zmienne na poziomie planowanym i stałe wyższe o 20%
  3. c) zmienne wyższe o 20% i stałe wyższe o 20%
  4. d) zmienne i stałe w kwotach rzeczywistych, ale bez odniesienia do planu
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W budżecie elastycznym koszty zmienne są korygowane o procent zmiany wielkości produkcji, natomiast koszty stałe pozostają na poziomie planowanym w danym przedziale. Dlatego przy 120% produkcji koszty zmienne wzrosną o 20%, a stałe pozostaną bez zmian. Wariant z kosztami stałymi wyższymi o 20% jest błędny, bo koszty stałe nie zależą od wielkości produkcji.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - budżetowanie elastyczne (opracowanie własne)

Pułapka: Częstym błędem jest proporcjonalne zwiększanie kosztów stałych w budżecie elastycznym, mimo że z definicji pozostają one stałe w danym zakresie.

W budżetowaniu elastycznym, jeżeli rzeczywiste koszty zmienne są wyższe od kosztów wynikających z elastycznego budżetu przeliczonego na rzeczywistą wielkość produkcji, to odchylenie jest:

  1. a) korzystne
  2. b) niekorzystne poprawna
  3. c) zerowe
  4. d) niemożliwe do określenia bez informacji o kosztach stałych
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Odchylenie niekorzystne występuje, gdy koszty rzeczywiste przewyższają koszty budżetowe przy rzeczywistej wielkości produkcji. Wariant z kosztami stałymi jest błędny, bo odchylenie dotyczy kosztów zmiennych. Pozostałe są logicznie niepoprawne.

Podstawa prawna: Budżetowanie elastyczne - analiza odchyleń

Pułapka: Zdający mylą odchylenie korzystne z niekorzystnym, zwłaszcza gdy koszty są wyższe, ale produkcja też wyższa.

W decyzji krótkookresowej 'wytworzyć czy kupić' przy pełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych, kosztem istotnym dla decyzji jest:

  1. a) koszt utraconych korzyści z rezygnacji z produkcji innych wyrobów poprawna
  2. b) wyłącznie koszt stały związany z posiadanymi maszynami
  3. c) koszt zmienny wytworzenia, ale bez kosztów stałych
  4. d) koszt zakupu od dostawcy zewnętrznego
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy pełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych podjęcie decyzji o wytworzeniu komponentu we własnym zakresie wiąże się z rezygnacją z produkcji innych wyrobów, a więc z kosztem utraconych korzyści. Pozostałe odpowiedzi nie uwzględniają tego aspektu, a koszty stałe lub zmienne bez kosztu alternatywnego nie są wystarczające dla decyzji.

Podstawa prawna: Decyzje krótkookresowe - literatura przedmiotu

Pułapka: Zdający często pomijają koszty utraconych korzyści przy analizie decyzji w warunkach ograniczonych zdolności produkcyjnych.

W decyzji o przyjęciu zamówienia specjalnego przy niepełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych, minimalna cena powinna pokryć co najmniej:

  1. a) koszt pełny jednostkowy
  2. b) koszt zmienny jednostkowy poprawna
  3. c) koszt stały jednostkowy
  4. d) koszt przeciętny
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy wolnych mocach produkcyjnych, koszty stałe są już pokryte przez bieżącą sprzedaż, więc minimalna cena powinna pokryć jedynie koszty zmienne. Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo koszt pełny lub stały zawierają składniki, które nie są przyrostowe.

Podstawa prawna: Decyzje krótkookresowe - przyjąć czy odrzucić zamówienie

Pułapka: Częstym błędem jest uwzględnianie kosztów stałych w minimalnej cenie przy wolnych mocach, co prowadzi do odrzucenia opłacalnego zamówienia.

W decyzji „wytworzyć czy kupić” (make or buy), przy pełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych, kosztem istotnym jest:

  1. a) koszt stały, który wystąpi niezależnie od decyzji
  2. b) koszt utraconych korzyści związany z rezygnacją z innej produkcji poprawna
  3. c) amortyzacja maszyn, które będą używane do produkcji
  4. d) koszt materiałów już zakupionych i zmagazynowanych
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy pełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych, podjęcie decyzji o wytworzeniu wewnętrznym może wymagać rezygnacji z innej produkcji, przez co powstaje koszt alternatywny (utracone korzyści). Koszty stałe występujące niezależnie, amortyzacja czy koszty utopione nie są istotne dla tej decyzji.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - decyzje krótkookresowe

Pułapka: Zdający często ignorują koszty alternatywne, skupiając się na kosztach księgowych, które nie zmienią się w wyniku decyzji.

W decyzji 'wytworzyć czy kupić' (make or buy) przy pełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych, kosztem istotnym dla decyzji jest:

  1. a) koszt stały, który wystąpiłby w przypadku wytwarzania we własnym zakresie
  2. b) koszt zmienny wytworzenia produktu
  3. c) koszt alternatywny utraconych korzyści z tytułu rezygnacji z innej produkcji poprawna
  4. d) koszt zakupu komponentu na rynku
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy pełnym wykorzystaniu mocy produkcyjnych, decyzja o wytwarzaniu we własnym zakresie wiąże się z rezygnacją z innej produkcji, która mogłaby przynieść marżę pokrycia. Ten utracony potencjalny zysk (koszt alternatywny) jest istotny przy porównaniu z kosztem zakupu. Pozostałe koszty są uwzględniane przy wolnych mocach, ale przy pełnym wykorzystaniu kluczowy jest koszt alternatywny.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - decyzje krótkookresowe: wytworzyć czy kupić

Pułapka: Zdający często pomijają koszt alternatywny, koncentrując się tylko na kosztach bezpośrednich, co prowadzi do błędnych decyzji w warunkach pełnego wykorzystania mocy.

W decyzji 'wytworzyć czy kupić' przy wąskim gardle, kosztem istotnym są:

  1. a) koszty stałe, które i tak będą poniesione niezależnie od decyzji
  2. b) koszty utraconych korzyści wynikające z wykorzystania mocy produkcyjnych na inne cele poprawna
  3. c) koszty zmienne, które nie różnicują wariantów
  4. d) koszty historyczne poniesione na zakup maszyn
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy wąskim gardle kluczowe są koszty alternatywne, czyli utracone korzyści z zajęcia ograniczonego zasobu. Koszty stałe i historyczne nie są istotne, a koszty zmienne mogą różnicować decyzję, ale nie koszty nieistotne.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza i budżetowanie (materiał źródłowy)

Pułapka: Ignorowanie kosztów utraconych korzyści przy pełnym wykorzystaniu mocy.

W przedsiębiorstwie, które stosuje rachunek kosztów pełnych, w sytuacji wzrostu zapasów produktów gotowych w okresie, wynik finansowy będzie:

  1. a) wyższy niż w rachunku kosztów zmiennych poprawna
  2. b) niższy niż w rachunku kosztów zmiennych
  3. c) taki sam jak w rachunku kosztów zmiennych
  4. d) niemożliwy do porównania bez dodatkowych danych
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów pełnych koszty stałe produkcji są wliczane do zapasów, więc przy wzroście zapasów część kosztów stałych jest aktywowana, co zwiększa wynik finansowy w porównaniu z rachunkiem kosztów zmiennych, gdzie koszty stałe są odnoszone w całości do okresu. Pozostałe odpowiedzi są zatem błędne.

Podstawa prawna: Rachunek kosztów zmiennych i pełnych - literatura przedmiotu

Pułapka: Częstym błędem jest twierdzenie, że wyniki są zawsze takie same, podczas gdy różnica zależy od zmiany zapasów.

W przedsiębiorstwie produkcyjnym, które stosuje rachunek kosztów pełnych, koszty wydziałowe są:

  1. a) kosztami okresu, odniesionymi w całości do rachunku zysków i strat w okresie ich poniesienia
  2. b) kosztami zmiennymi, które zmieniają się wraz ze zmianą wielkości produkcji
  3. c) kosztami bezpośrednimi, które można przyporządkować do konkretnego produktu
  4. d) kosztami stałymi, które są rozliczane na produkty za pomocą wskaźników narzutu poprawna
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów pełnych koszty wydziałowe (koszty stałe produkcji) są rozliczane na produkty za pomocą wskaźników narzutu, co pozwala na ich ujęcie w zapasach. W rachunku kosztów zmiennych byłyby kosztami okresu, ale nie w rachunku pełnym. Pozostałe warianty nie opisują właściwie charakteru kosztów wydziałowych.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza i budżetowanie - rachunek kosztów pełnych

Pułapka: Zdający często mylą rachunek kosztów pełnych ze zmiennych, przypisując koszty stałe do okresu.

W przedsiębiorstwie produkcyjnym, w którym występuje jeden produkt i nie ma zapasów początkowych ani końcowych, koszt jednostkowy produktu w rachunku kosztów pełnych w porównaniu z rachunkiem kosztów zmiennych będzie:

  1. a) wyższy, ponieważ obejmuje również część stałych kosztów pośrednich poprawna
  2. b) taki sam, ponieważ koszty stałe są rozliczane na okres
  3. c) niższy, ponieważ nie uwzględnia kosztów stałych
  4. d) niezależny od metody, bo zależy tylko od kosztów zmiennych
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów pełnych koszt jednostkowy obejmuje zarówno koszty zmienne, jak i część stałych kosztów pośrednich, co przy braku zapasów daje wyższy koszt jednostkowy niż w rachunku kosztów zmiennych, który obejmuje tylko koszty zmienne. Wariant z jednakowym kosztem byłby poprawny tylko przy zerowych kosztach stałych. Pozostałe warianty błędnie opisują wpływ metody na koszt jednostkowy.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów pełnych i zmiennych (opracowanie własne)

Pułapka: Zdający mylą wpływ metody na koszt jednostkowy z wpływem na wynik finansowy; przy braku zapasów koszt jednostkowy w rachunku kosztów pełnych jest zawsze wyższy, o ile występują koszty stałe.

W przedsiębiorstwie produkcyjnym, w którym występuje wąskie gardło, decyzja o wyborze asortymentu produkcji powinna być podjęta na podstawie maksymalizacji:

  1. a) marży pokrycia przypadającej na jednostkę produktu
  2. b) marży pokrycia przypadającej na jednostkę czynnika ograniczającego poprawna
  3. c) ceny sprzedaży jednostki produktu
  4. d) marży pokrycia przypadającej na jednostkę kosztów zmiennych
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W warunkach wąskiego gardła (ograniczonego czynnika produkcji) optymalizacja polega na maksymalizacji marży pokrycia w przeliczeniu na jednostkę tego ograniczenia, a nie na jednostkę produktu czy cenę. Pozostałe warianty nie uwzględniają ograniczenia zasobu, przez co mogą prowadzić do suboptymalnych decyzji.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza i budżetowanie - decyzje krótkookresowe: wąskie gardło

Pułapka: Zdający często wybierają maksymalizację marży na jednostkę produktu, zapominając o uwzględnieniu ograniczonego zasobu.

W przedsiębiorstwie stosującym rachunek kosztów pełnych, na koniec okresu sprawozdawczego zapasy produktów gotowych wyceniane są w koszcie wytworzenia. Które z poniższych kosztów NIE będą zaliczane do kosztu wytworzenia produktu?

  1. a) Koszty bezpośrednie materiałów i robocizny
  2. b) Koszty wydziałowe zmienne
  3. c) Koszty wydziałowe stałe
  4. d) Koszty zarządu poprawna
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Koszt wytworzenia produktu obejmuje koszty bezpośrednie oraz uzasadnioną część kosztów pośrednich (zmiennych i stałych) związanych z produkcją. Koszty zarządu są kosztami ogólnymi, nie związanymi bezpośrednio z wytworzeniem, dlatego nie są zaliczane do kosztu wytworzenia. Pozostałe warianty są elementami kosztu wytworzenia.

Podstawa prawna: ustawa o rachunkowości (Dz.U. 2026 poz. 522), art. 28 ust. 3

Pułapka: Zdający często mylą koszty wydziałowe stałe z kosztami okresu, podczas gdy w rachunku kosztów pełnych są one aktywowane w zapasach.

W przedsiębiorstwie, w którym działalność produkcyjna jest ograniczona przez wąskie gardło, decyzja o wyborze asortymentu powinna być podjęta na podstawie:

  1. a) najwyższej marży pokrycia na jednostkę produktu
  2. b) najwyższej marży pokrycia na jednostkę czynnika ograniczającego poprawna
  3. c) najwyższej ceny jednostkowej
  4. d) najniższego jednostkowego kosztu zmiennego
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy istnieniu wąskiego gardła optymalizacja asortymentu wymaga maksymalizacji marży pokrycia przypadającej na jednostkę czynnika ograniczającego (np. na maszynogodzinę). Pozostałe kryteria nie uwzględniają ograniczenia zdolności produkcyjnej.

Podstawa prawna: Decyzje krótkookresowe - literatura przedmiotu

Pułapka: Zdający często wybierają produkt o najwyższej marży jednostkowej, nie biorąc pod uwagę ograniczonego zasobu.

W przypadku wystąpienia wąskiego gardła, decyzję o wyborze produktu do produkcji należy podjąć na podstawie:

  1. a) najwyższej marży pokrycia na jednostkę produktu
  2. b) najwyższej marży pokrycia na jednostkę czynnika ograniczającego poprawna
  3. c) najniższego kosztu zmiennego jednostkowego
  4. d) najwyższej ceny sprzedaży
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Przy wąskim gardle należy maksymalizować marżę pokrycia na jednostkę ograniczonego zasobu, a nie na jednostkę produktu. Pozostałe odpowiedzi nie uwzględniają ograniczenia.

Podstawa prawna: Decyzje krótkookresowe - wąskie gardło

Pułapka: Zdający często wybierają produkt o najwyższej marży jednostkowej, ignorując zużycie zasobu ograniczonego.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty pośrednie przypisywane są do obiektów kosztów za pomocą:

  1. a) kluczy podziałowych opartych na wielkości produkcji
  2. b) stawek kosztów działań i miar wykonania tych działań poprawna
  3. c) bezpośredniego przyporządkowania do każdego produktu
  4. d) stawki narzutowej od płac bezpośrednich
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku ABC koszty pośrednie są najpierw grupowane na działania, a następnie przypisywane do obiektów kosztów na podstawie miar wykonania działań (np. liczba zleceń, liczba kontroli). Tradycyjne klucze podziałowe oparte na wielkości produkcji lub narzutach od płac są charakterystyczne dla rachunku kosztów tradycyjnych, a nie ABC.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów działań

Pułapka: Zdający mylą podejście ABC z tradycyjnym rozliczaniem kosztów pośrednich, które często opiera się na jednym kluczu podziałowym.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty pośrednie są rozliczane na obiekty kosztów:

  1. a) za pomocą kluczy rozliczeniowych opartych na wolumenie produkcji
  2. b) na podstawie kosztów działań i wielkości ich nośników poprawna
  3. c) proporcjonalnie do wynagrodzeń pracowników bezpośrednich
  4. d) w oparciu o stawkę narzutu kosztów wydziałowych
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Rachunek kosztów działań przypisuje koszty do działań, a następnie do obiektów kosztów na podstawie nośników kosztów działań. Klucze wolumenowe lub narzuty są charakterystyczne dla metod tradycyjnych, a wynagrodzenia nie są uniwersalną podstawą.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza i budżetowanie (materiał źródłowy)

Pułapka: Utożsamianie ABC z tradycyjnym rozliczaniem kosztów pośrednich.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty pośrednie są rozliczane na obiekty kosztów za pomocą:

  1. a) kluczy rozliczeniowych opartych na wielkości produkcji
  2. b) stawek kosztów działań, które odzwierciedlają zużycie zasobów przez działania poprawna
  3. c) prostego podziału kosztów według liczby zatrudnionych
  4. d) stawki narzutu na koszty bezpośrednie
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Rachunek kosztów działań (ABC) przypisuje koszty pośrednie do działań, a następnie do obiektów kosztów na podstawie stawek kosztów działań, które odzwierciedlają rzeczywiste zużycie zasobów. Pozostałe metody opierają się na uproszczonych kluczach, które nie są charakterystyczne dla ABC.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza i budżetowanie - rachunek kosztów działań ABC

Pułapka: Zdający często mylą ABC z tradycyjnym rachunkiem kosztów, gdzie stosuje się klucze oparte na wielkości produkcji.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty zasobów są przypisywane do działań, a następnie do obiektów kosztów za pomocą:

  1. a) stawek kosztów miejsc powstawania kosztów
  2. b) kluczy rozliczeniowych opartych na wolumenie produkcji
  3. c) stawek nośników kosztów działań poprawna
  4. d) bezpośrednich kosztów materiałów i płac
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów działań (ABC) koszty zasobów są najpierw przypisywane do działań, a następnie do obiektów kosztów (produktów, usług, klientów) za pomocą stawek nośników kosztów działań, które odzwierciedlają zużycie działań przez obiekty kosztów. Klucze oparte na wolumenie są typowe dla tradycyjnego rachunku kosztów, a bezpośrednie koszty nie są rozliczane za pomocą stawek. Stawki kosztów miejsc powstawania kosztów dotyczą rachunku kosztów pełnych w układzie funkcjonalnym.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów działań ABC

Pułapka: Zdający często mylą ABC z tradycyjnym rachunkiem kosztów, gdzie używa się kluczy opartych na wolumenie, a nie na działaniach.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty zasobów są przypisywane do działań, a następnie do produktów za pomocą:

  1. a) kluczy rozliczeniowych opartych na wolumenie produkcji
  2. b) stawek kosztów działań ustalonych na podstawie potencjalnych nośników kosztów poprawna
  3. c) narzutów od kosztów materiałów bezpośrednich
  4. d) bezpośredniego przypisania kosztów stałych do produktów
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów działań koszty zasobów są przypisywane do działań, a następnie do obiektów kosztów (np. produktów) za pomocą stawek kosztów działań, które są wyznaczane na podstawie nośników kosztów (np. liczby operacji, czasu przezbrojeń). Klucze oparte na wolumenie są charakterystyczne dla rachunku kosztów pełnych, narzuty od materiałów lub bezpośrednie przypisanie kosztów stałych nie oddają istoty ABC.

Podstawa prawna: Rachunek kosztów działań ABC - literatura przedmiotu

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie ABC z tradycyjnym rachunkiem kosztów pełnych, gdzie stosuje się klucze wolumenowe.

W rachunku kosztów działań (ABC), koszty zasobów są przypisywane do działań za pomocą:

  1. a) stawek kosztów działań
  2. b) kluczy rozliczeniowych opartych na liczbie transakcji
  3. c) bezpośredniego przyporządkowania
  4. d) kosztów na nośnik (driver) zasobów poprawna
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W ABC koszty zasobów są przypisywane do działań za pomocą nośników kosztów zasobów (resource drivers), a następnie koszty działań do obiektów kosztowych za pomocą nośników kosztów działań (activity drivers). Pozostałe odpowiedzi dotyczą późniejszego etapu lub są zbyt ogólne.

Podstawa prawna: Rachunek kosztów działań ABC

Pułapka: Łatwo pomylić nośniki kosztów zasobów z nośnikami kosztów działań - pierwsze przypisują do działań, drugie do produktów.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty zasobów są rozliczane na działania za pomocą:

  1. a) kluczy rozliczeniowych opartych na wolumenie produkcji
  2. b) stawek kosztów działań ustalanych jako iloraz kosztów zasobów i potencjału działań poprawna
  3. c) bezpośredniego przypisania kosztów do produktów na podstawie czasu pracy pracowników
  4. d) rozliczenia na podstawie narzutów narastająco na poszczególne poziomy zarządzania
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów działań koszty zasobów są przenoszone na działania za pomocą stawek kosztów działań, które są ilorazem kosztów zasobów i potencjału działań (np. liczby godzin pracy). Pozostałe warianty opisują metody typowe dla tradycyjnego rachunku kosztów, gdzie koszty pośrednie rozlicza się na produkty, a nie na działania.

Podstawa prawna: Rachunek kosztów działań ABC - literatura przedmiotu

Pułapka: Zdający często mylą rozliczanie kosztów zasobów na działania z rozliczaniem kosztów działań na produkty.

W rachunku kosztów działań (ABC) koszty zasobów są rozliczane na działania za pomocą:

  1. a) stawek kosztów działań
  2. b) kluczy rozliczeniowych opartych na czasie pracy
  3. c) nośników kosztów zasobów poprawna
  4. d) bezpośredniego przypisania do produktów
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku ABC koszty zasobów są rozliczane na działania za pomocą nośników kosztów zasobów, które odzwierciedlają zużycie zasobów przez działania. Stawki kosztów działań służą do rozliczania kosztów działań na produkty. Klucze oparte na czasie pracy to jedno z możliwych kryteriów, ale nie są one formalnie nazywane 'nośnikami kosztów zasobów'. Bezpośrednie przypisanie do produktów jest typowe dla kosztów bezpośrednich, nie zasobów.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów działań (opracowanie własne)

Pułapka: Zdający mylą nośniki kosztów zasobów z nośnikami kosztów działań; pierwsze dotyczą rozliczenia zasobów na działania, drugie działań na obiekty kosztów.

W rachunku kosztów pełnych, w przeciwieństwie do rachunku kosztów zmiennych, koszty stałe produkcji:

  1. a) są odnoszone w całości w koszty okresu
  2. b) są włączane do kosztu wytworzenia produktu i rozliczane przez zapasy poprawna
  3. c) są alokowane wyłącznie do kosztów sprzedaży
  4. d) są pomijane przy wycenie produktu
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów pełnych koszty stałe produkcji są włączane do kosztu wytworzenia produktu, a więc trafiają do zapasów i są rozliczane w momencie sprzedaży. W rachunku kosztów zmiennych koszty stałe są odnoszone w całości do kosztów okresu. Pozostałe warianty są nieprawidłowe.

Podstawa prawna: Rachunek kosztów pełnych i zmiennych - różnice

Pułapka: Zdający mylą ujęcie kosztów stałych w obu metodach, szczególnie przy wycenie zapasów.

W rachunku kosztów zmiennych marża pokrycia I jest liczona jako:

  1. a) przychody ze sprzedaży minus koszty zmienne produkcji sprzedanej
  2. b) przychody ze sprzedaży minus koszty zmienne produkcji sprzedanej i koszty zmienne sprzedaży poprawna
  3. c) przychody ze sprzedaży minus wszystkie koszty zmienne i stałe
  4. d) przychody ze sprzedaży minus koszty stałe
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Marża pokrycia I w rachunku kosztów zmiennych to nadwyżka przychodów ze sprzedaży nad kosztami zmiennymi sprzedanych produktów (w tym kosztami zmiennymi sprzedaży). Pozostałe opcje są błędne: uwzględnienie tylko kosztów zmiennych produkcji pomija koszty zmienne sprzedaży, odjęcie wszystkich kosztów zmiennych i stałych daje wynik finansowy, a odjęcie tylko kosztów stałych nie jest standardową definicją.

Podstawa prawna: Rachunek kosztów zmiennych i pełnych - literatura przedmiotu

Pułapka: Częstym błędem jest pominięcie kosztów zmiennych sprzedaży w kalkulacji marży pokrycia I.

W rachunku kosztów zmiennych marża pokrycia I jest liczona jako różnica między przychodami ze sprzedaży a:

  1. a) kosztami stałymi bezpośrednimi
  2. b) kosztami zmiennymi bezpośrednimi
  3. c) kosztami zmiennymi bezpośrednimi i pośrednimi poprawna
  4. d) kosztami stałymi pośrednimi
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Marża pokrycia I to przychody ze sprzedaży pomniejszone o koszty zmienne (zarówno bezpośrednie, jak i pośrednie). Pozostałe warianty odnoszą się do innych kategorii kosztów, które nie są odejmowane na tym etapie.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów zmiennych

Pułapka: Częstym błędem jest pominięcie kosztów zmiennych pośrednich przy obliczaniu marży pokrycia I.

W rachunku kosztów zmiennych, marża pokrycia jednostkowa jest różnicą między ceną sprzedaży a:

  1. a) jednostkowym kosztem stałym
  2. b) jednostkowym kosztem zmiennym poprawna
  3. c) jednostkowym kosztem pełnym
  4. d) jednostkowym kosztem przeciętnym
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Marża pokrycia jednostkowa to cena sprzedaży pomniejszona o jednostkowy koszt zmienny. Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo marża pokrycia nie uwzględnia kosztów stałych (ani w całości, ani w przeliczeniu na jednostkę) i nie jest liczona od kosztu pełnego.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów zmiennych

Pułapka: Częstym błędem jest mylenie marży pokrycia z narzutem zysku lub uwzględnianie kosztów stałych w jednostkowej marży.

W rachunku kosztów zmiennych marża pokrycia jest obliczana jako:

  1. a) przychody ze sprzedaży minus koszty zmienne poprawna
  2. b) przychody ze sprzedaży minus koszty stałe
  3. c) przychody ze sprzedaży minus koszty całkowite
  4. d) koszty zmienne minus koszty stałe
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Marża pokrycia to nadwyżka przychodów ze sprzedaży nad kosztami zmiennymi, która służy pokryciu kosztów stałych i osiągnięciu zysku. Odejmowanie kosztów stałych lub całkowitych prowadzi do innych wielkości, a różnica kosztów zmiennych i stałych nie ma sensu ekonomicznego.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza i budżetowanie (materiał źródłowy)

Pułapka: Mylenie marży pokrycia z wynikiem finansowym lub zyskiem brutto.

W rachunku kosztów zmiennych, w przeciwieństwie do rachunku kosztów pełnych, koszty stałe produkcyjne są traktowane jako koszty okresu i nie są włączane do wyceny zapasów. Które z poniższych stwierdzeń dotyczących wpływu tego podejścia na wynik finansowy jest prawdziwe?

  1. a) W okresie wzrostu zapasów wynik finansowy w rachunku kosztów zmiennych jest wyższy niż w rachunku kosztów pełnych
  2. b) W okresie spadku zapasów wynik finansowy w rachunku kosztów zmiennych jest wyższy niż w rachunku kosztów pełnych
  3. c) W okresie wzrostu zapasów wynik finansowy w rachunku kosztów zmiennych jest niższy niż w rachunku kosztów pełnych poprawna
  4. d) Wynik finansowy w obu rachunkach jest zawsze jednakowy, niezależnie od zmian zapasów
Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: W rachunku kosztów zmiennych koszty stałe produkcyjne są odnoszone w całości do kosztów okresu, więc gdy produkcja przewyższa sprzedaż (wzrost zapasów), część kosztów stałych, która w rachunku kosztów pełnych zostałaby odroczona w zapasach, jest tu ujęta w kosztach bieżącego okresu, co obniża wynik finansowy. W okresie spadku zapasów sytuacja jest odwrotna - rachunek kosztów zmiennych wykazuje wyższy wynik, ponieważ w kosztach okresu ujmuje tylko bieżące koszty stałe, a nie te z poprzednich okresów. Pozostałe stwierdzenia są więc błędne.

Podstawa prawna: Rachunkowość zarządcza - rachunek kosztów zmiennych i pełnych

Pułapka: Zdający często mylą kierunek wpływu zmian zapasów na wynik finansowy w obu rachunkach kosztów.

W poradniku

Rachunek kosztów zmiennych i próg rentowności

Dlaczego rachunek kosztów zmiennych daje inny wynik niż pełny, jak policzyć próg rentowności i odchylenia oraz czym kierować się przy wąskim gardle.

Wróć do spisu dziedzin albo przejdź do testów z tej dziedziny.