Jednostka posiada należność w kwocie 20 000 zł, która została objęta odpisem aktualizującym w wysokości 8 000 zł. W bieżącym roku dłużnik zapłacił 12 000 zł, a pozostała część należności została umorzona. Jakie skutki w księgach rachunkowych spowoduje to zdarzenie?

Jednostka posiada należność w kwocie 20 000 zł, która została objęta odpisem aktualizującym w wysokości 8 000 zł. W bieżącym roku dłużnik zapłacił 12 000 zł, a pozostała część należności została umorzona. Jakie skutki w księgach rachunkowych spowoduje to zdarzenie?

1. a) Należność zmniejszy się o 12 000 zł, a odpis aktualizujący o 12 000 zł
2. b) Należność zmniejszy się o 20 000 zł, odpis aktualizujący o 8 000 zł, a do pozostałych kosztów operacyjnych odniesie się 0 zł poprawna
3. c) Należność zmniejszy się o 20 000 zł, odpis aktualizujący o 8 000 zł, a do pozostałych kosztów operacyjnych odniesie się 8 000 zł
4. d) Należność zmniejszy się o 20 000 zł, odpis aktualizujący o 8 000 zł, a do pozostałych kosztów operacyjnych odniesie się 12 000 zł

Bilansjusz wyjaśnia:

Dlaczego tak: Należność umorzona w całości (20 000 zł) zostaje wyksięgowana. Odpis aktualizujący (8 000 zł) zmniejsza wartość należności, więc w momencie umorzenia odpis jest wykorzystywany w całości (8 000 zł), a pozostała część należności (12 000 zł) już została zapłacona, więc nie ma dodatkowego kosztu. Działanie: 20 000 - 8 000 = 12 000 (zapłacone), odpis 8 000, koszt 0.

Podstawa prawna: ustawa o rachunkowości (Dz.U. 2026 poz. 522), art. 35b ust. 3

Pułapka: Zdający często błędnie odnoszą całą kwotę umorzenia do kosztów, nie uwzględniając wcześniejszego odpisu aktualizującego.